fa بررسی میزان فراوانی رنگهای مصرفی در مواد غذایی زعفرانی عرضه‌شده در سطح رستورانهای شهر فسا با استفاده از روش‌های کروماتوگرافی لایه‌نازک و اسپکتروفتومتری در سال 1397 سم شناسي Toxicology پژوهشي Research <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> امروزه به‌منظور افزایش و یا بهتر نمودن ظاهر، ترکیب، طعم و ارزش غذایی به مواد غذایی ترکیباتی به نام افزودنی اضافه می‌شود</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> این مواد می</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">‌</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">توانند باعث عوارض و اختلالات در بدن انسان شوند که رنگ</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">‌</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">ها نیز جز یکی از این دسته مواد هستند</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> هدف از این مطالعه تعیین میزان فراوانی رنگ‌های مصرفی در مواد غذایی زعفرانی شهر فسا در سال </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">1397</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> با استفاده از روش کروماتوگرافی لایه‌نازک (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">TLC</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">) و اسپکتروفتومتری است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">مواد و روش‌ها:</span></span></strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> این مطالعه از نوع مطالعات تجربی بوده که به روش مقطعی در سال </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">1397</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> در شهر فسا انجام شده است. تعداد </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">64</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> نمونه از ماده غذایی عرضه‌شده در رستوران‌ها نمونه‌برداری شد و پس از استخراج رنگ و تخلیص با استفاده از روش </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">TLC</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"> و </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">ا</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">سپکت</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">رو</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">فتومتری، نوع رنگ مورد آنالیز قرار گرفت.</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">داده‌ها بـا اسـتفاده از نرم‌افزار</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"> Excel </span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">مـورد آنالیـز توصیفـی قـرار گرفت</span></span><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span></span><br> &nbsp;<strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج:</span></span></strong> <span style="color:windowtext;"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">از مجموع 64 نمونه موردبررسی به ترتیب 36 (2/56%) و 28 نمونه (8/43%) رنگ طبیعی خوراکی و رنگ مصنوعی بودند. از این میزان رنگ مصنوعی 1/57% از نوع رنگ مصنوعی غیر‌مجاز (16 نمونه) و 9/42% از نوع رنگ‌های مصنوعی مجاز خوراکی (12 نمونه) بود. همچنین 75% رنگ‌های طبیعی مورداستفاده از نوع زعفران بود</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-size:8.0pt;">.</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span><br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;<strong>نتیجه‌گیری:</strong> با توجه به بالا بودن میزان مصرف رنگ‌های غیرخوراکی و خوراکی سنتتیک در مواد غذایی و تأثیرات سوء ناشی از آن‌ها بر سلامتی، ارتقاء سطح آگاهی تولید‌کنندگان و مصرف‌کنندگان از عوارض میزان مصرف و یا عدم مصرف این مواد ضروری است</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span><br> <br> &nbsp; <strong><em>Background & Objective:</em></strong> Today, in order to maintain or improve the appearance, composition, flavor and nutritional value for food, compounds called additive are added, that they lead to complications in the human body, which the colors are only one of these substances. The aim of this study was to determine the frequency of consuming colors in saffron foods in Fasa in 1397 by thin layer chromatography and spectrophotometry methods.<br> <strong><em>Materials & Methods:</em></strong> This is a type of Experimental study that was conducted by a cross-sectional study in Fasa. A total of 64 samples of food were collected from restaurants and after color extraction with Hydrochloric acid and purification, the color analysis was performed using thin-layer chromatography and spectrophotometry.&nbsp;The Data were analyzed using Excel software.<br> <strong><em>Results:</em></strong> Out of 64 samples, 36 samples (56.2%) of natural color and 28 samples (43.8%) of artificial color were used. Of this amount, artificial color (57.1%) was non‐permitted artificial color (16 samples) and 42.9% of permitted artificial color (12 samples). Also, 75% of the natural colors used were saffron type.<span dir="RTL"></span><br> <strong><em>Conclusion:</em></strong> Considering the high level of artificial colors found in the samples of this study, preventive measures are essential because the high consumption of non-edible and edible color in foods and their adverse effects on health, raising the level of awareness of manufacturers and consumers about the complications, the amount of consumption or lack of use of these substances is necessary.<br> &nbsp;<br> &nbsp; رنگ طبیعی خوراکی, رنگ مصنوعی, زعفران, کروماتوگرافی, اسپکتروفتومتری Food color, Artificial color, Saffron, Thin Layer Chromatography, Spectrophotometry 1306 1313 http://jabs.fums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-824-2&slc_lang=fa&sid=1 sara asadi سارا اسدی asadis_744@yahoo.com 100319475328460019077 100319475328460019077 No Fasa University of Medical Sciences, Fasa, Iran دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا، ایران mehran sayadi مهران صیادی mehransayadi62@gmail.com 2571808151 100319475328460019078 Yes Assistant Professor, Department of Food Safety and Hygiene, School of Public Health, Fasa University of Medical Sciences, Fasa, Iran گروه بهداشت و ایمنی مواد غذایی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا، ایران sahar Khalighain سحر خلیقیان saharkhalighian@gmail.com 100319475328460019079 100319475328460019079 No Fasa University of Medical Sciences, Fasa, Iran دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا، ایران Sima Hashemi سیما هاشمی simahashemi1397@gmail.com 100319475328460019080 100319475328460019080 No Fasa University of Medical Sciences, Fasa, Iran دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا، فارس، ایران Ghader Allahverdi قادر اله وردی allahverdi.fums@gmail.com 100319475328460019081 100319475328460019081 No Department of Biochemistry, Fasa University of Medical Sciences, Fasa, Iran دانشگاه علوم پزشکی فسا، فسا، فارس، ایران